05/02/13

'De Ramp' krijgt plek in Openluchtmuseum met hulp BGL

Tijdens het jaarlijkse Goed Geld Gala van de BankGiroLoterij op 5 februari 2013 in het Scheepvaartmuseum te Amsterdam ontving het Nederlands Openluchtmuseum een extra cheque van € 502.000 naast het bedrag van € 500.000 uit het vaste beneficientschap. Met deze eenmalige bijdrage uit de Extra Trekking van de BankGiroLoterij wordt een Noorse ‘watersnoodwoning’ in het Nederlands Openluchtmuseum herbouwd. In 2014 wordt de woning geopend voor het museumpubliek

Dit jaar is het 60 jaar geleden dat Nederland werd opgeschrikt door de catastrofale watersnoodramp in de nacht van 31 januari op 1 februari 1953. Grote delen van Zeeland, Zuid-Holland en Noord Brabant werden overspoeld. Springtij en een noordwesterstorm stuwden het zeewater op tot recordhoogte. In één nacht veranderde 165.000 hectare land in een rampgebied. Ruim 1800 mensen verdronken en 75.000 mensen verloren huis en bezittingen. ‘De ramp van 1953’ is één van de vensters in de canon van Nederland. Het Openluchtmuseum werkt met het Rijksmuseum aan een vaste presentatie van de canon in het Arnhemse museumpark.

De wereld helpt Nederland
Tegenwoordig toont Nederland zich hulpvaardig bij wereldrampen, maar in 1953 schoot de wereld Nederland op grote schaal te hulp. Lieslaarzen, aardappelen, speelgoed, cognac, schooltassen, babykleertjes, zakdoeken en brilmonturen, de giften stroomden binnen. Ook werden ruim 325 ‘kant-en-klaar woningen’ aangeboden door de Noorse regering en het Noorse Rode Kruis. Deze watersnoodwoningen vormen een materiële getuigenis van één van de meest aangrijpende gebeurtenissen in onze naoorlogse geschiedenis.

Een van de laatst overgebleven originele Noorse noodwoningen stond op een historische plek in het west-Brabantse Raamsdonksveer. Hier werden de beroemde eerste foto’s gemaakt van de evacuatie van bewoners door een amfibievoertuig (DUKW). Deze foto’s vestigden de aandacht van de wereld op de ramp, vanuit een west Brabants dorp dat voor even aan de kust van Nederland lag.

Toen de woning in 2009 dreigde te worden afgebroken verzocht de Stichting Veers Erfgoed het Nederlands Openluchtmuseum om medewerking aan het behoud van dit bijzondere erfgoed teneinde de herinnering aan de watersnoodramp levend gehouden en over te brengen op jongere generaties.

Leven met water, in voor- en tegenspoed
De woning is inmiddels gedemonteerd en opgeslagen in Arnhem. Met deze bijdrage van de BankGiroLoterij kan het Openluchtmuseum in mei 2013 starten met de herbouw en inrichting. Met het project is een totaalbedrag gemoeid van € 750.000.

Vanaf april 2014 zien bezoekers in de Noorse woning uit Raamsdonksveer een beeldende presentatie over één van de belangrijkste thema’s die Nederland raken: Leven met water, in voor en tegenspoed. Het thema wordt in vier lagen belicht: ‘De trauma’s van een (watersnood)ramp’, ‘hulp en solidariteit’. ‘de noodwoning en haar bewoners’ en ‘Van wassend water tot watermanagement’.

De Noorse Watersnoodwoning uit Raamsdonksveer wordt het symbool voor het canonvenster op de Watersnood, waarmee de verschillende aspecten van deze geschiedenis, inclusief de noodhulp, een plek krijgen in het Openluchtmuseum.
_____________________

In 2010 werd door omroep Brabant een reportage gemaakt over de demontage van de woning.