Object van de maand september

Kousenreparatiemachine

’s Zomers lopen heel wat vrouwen met blote benen onder hun jurk of rok. Vijftig, zestig jaar geleden was dat echt niet netjes. Je was pas gekleed als je kousen aan je benen droeg. Ruim na het einde van de Tweede Wereldoorlog kwamen, ook in ons land, nylon kousen steeds meer in de mode. Ze werden geïntroduceerd op de Wereldtentoonstelling van 1939 in New York. In de naam nylon staan de eerste twee letters voor deze stad.


De nieuwe nylon kousen leken op luxe zijden kousen, maar hadden het grote voordeel dat ze elastisch waren. Dat was een grote verbetering ten opzichte van de machinaal gebreide katoenen, wollen en zijden kousen die al veel langer op de markt waren. Al gauw werden in Amerika grote hoeveelheden nylons geproduceerd en verkocht. Vanaf de jaren 1950 waren ze ook in Nederland steeds meer te koop. In 1955 adverteerde 'De Kousenbar' in Haarlem bijvoorbeeld met een prachtcollectie nylons speciaal voor Moederdag. Ze waren niet goedkoop en als er een ladder in kwam, loonde het de moeite om die ‘op te halen’, ofwel te repareren. Dat ophalen konden mensen thuis met de hand doen met een laddernaald, maar er waren ook bedrijven die deze reparatiedienst aanboden en daarvoor machines hadden.


Het museum verwierf onlangs een kousenreparatiemachine met een aantal toebehoren. In het filmpje demonstreert mevrouw Van der Maat hoe je een ladder ophaalt met de machine van het merk Maskita Frill. Zij werkte vanaf haar vijftiende jaar met een aantal andere meisjes als hersteller van nylon kousen bij 'De Kousendokter' aan de Grote Kerkstraat in Hoogeveen. Het ophalen van een ladder kostte in die jaren ongeveer 10 cent. Een nieuw paar nylons kostte al gauw twee tot negen gulden, afhankelijk van de kwaliteit.

Toen mevrouw Van der Maat na haar bruiloft naar Oosterbeek verhuisde, ging zij voor de schoenenwinkel Van Scherrenburg het repareren van kousen als thuiswerk verrichten. Van Scherrenburg zorgde ook voor de machine. In de jaren tachtig van de twintigste eeuw werden nieuwe kousen steeds goedkoper en was er minder behoefte aan de reparatie van ladders. Toen mevrouw Van der Maat uiteindelijk stopte met het werk voor Van Scherrenburg kreeg zij bij haar afscheid deze machine van het bedrijf cadeau. Privé bleef zij hem nog lange tijd gebruiken, tot enkele jaren geleden. De machine werkt nog steeds.



Lees meer over het Object van de maand september



Kousenreparatiemachine

Archief Object van de maand